EU4Sevan+ եւ EU4Green Recovery East ծրագրերը նշել են Սեւանա լճի օրը
1999 թվականից ի վեր ամառվա վերջին կիրակին նշվում է որպես Սեւանա լճի օր։ Այս տարի Սեւանա լճի օրը նշվեց օգոստոսի 30-ին։ Հաճախ երկրի «կապույտ գոհար» անվանվող Սեւանա լիճը ապահովում է ոռոգման ջուր, աջակցում է կենսաբազմազանությանը, գրավում է բազմաթիվ այցելուների եւ պահպանում է տեղական կենսամիջոցները:
«Սեւանա լճի ջրի մակարդակի բարձրացումը չափազանց կարեւոր է, բայց դա բավարար չէ լճի առողջությունը վերականգնելու համար։ Մենք պետք է միասին նայենք ջրի քանակին, որակին եւ էկոհամակարգերին։ Եթե մենք չբարելավենք կեղտաջրերի մաքրումը, չկրճատենք սննդանյութերի ներհոսքը եւ չկառավարենք ջրի դուրսբերումը, Սեւանը 20 տարի հետո կարող է դեռեւս մեծ լիճ լինել, բայց այն կարող է ավելի տաք լինել՝ ավելի վատ ջրի որակով եւ ավելի խոցելի էկոհամակարգով», — ասում է Լիլիթ Աբրահամյանը, ՀՀ շրջակա միջավայրի նախարարության ջրային քաղաքականության վարչության պետը։
Եվրոպական միությունն աջակցում է Հայաստանի ջանքերին ԵՄ-ի կողմից ֆինանսավորվող երկու նախագծերի միջոցով: EU4Sevan+-ը կենտրոնանում է Սեւան գետի ավազանում ջրային ռեսուրսների կառավարման եւ կեղտաջրերի մաքրման վրա, մինչդեռ տարածաշրջանային EU4Green Recovery East ծրագիրը օգնում է Հայաստանին եւ ԵՄ Արեւելյան գործընկերության մյուս երկրներին բարելավել ջրային ռեսուրսների կառավարումը, նվազեցնել աղտոտվածությունը եւ համապատասխանեցնել ԵՄ շրջակա միջավայրի օրենսդրությանը:
Միասին, նախագծերը ուսումնասիրում են, թե ինչպես կարող են բնության վրա հիմնված լուծումները լրացնել ավանդական կեղտաջրերի կառավարումը եւ օգնել նվազեցնել Սեւանա լիճ հասնող աղտոտվածությունը։
Համագործակցության խոստումնալից ոլորտներից մեկը գյուղատնտեսական լավագույն գործելակերպի կանոնագրքի մշակումն է՝ հիմնվելով ԵՄ նիտրատների մասին դիրեկտիվի սկզբունքների վրա: Պարարտանյութերի եւ անասնագոմի ավելի լավ կառավարումը կարող է օգնել նվազեցնել սննդանյութերի աղտոտվածությունը, նախքան այն կհասնի գետեր եւ, ի վերջո, Սեւանա լիճ:
«Սեւանա լճի ավազանի գյուղացիների համար ամենաարագ տեսանելի արդյունքների կարելի է հասնել ոչ թե գյուղատնտեսությունը սահմանափակելով, այլ պարարտանյութերի, գոմաղբի եւ ոռոգման ավելի ճշգրիտ կառավարման միջոցով։ Սա կարեւոր է, քանի որ ազոտը եւ ֆոսֆորը Սեւանի էվտրոֆիկացիայի հիմնական շարժիչ ուժերն են, իսկ գյուղատնտեսությունը երկուսի զգալի աղբյուրն է։ Այլ կերպ ասած, Սեւանը պաշտպանելու համար գյուղացիներին չպետք է ասել, որ քիչ արտադրեն. նրանց պետք է օգնել նույն հողից ավելի արդյունավետ արտադրել, որպեսզի պարարտանյութերն ու գոմաղբը սնուցեն բույսերը, այլ ոչ թե Սեւանա լիճը», — ասում է Լիլիթ Աբրահամյանը։
Գիտական փորձագիտությունը, տեղական գիտելիքները եւ եվրոպական փորձը համատեղելով՝ EU4Sevan+-ը եւ EU4Green Recovery East-ը օգնում են գտնել Հայաստանի ամենաարժեքավոր քաղցրահամ ջրային էկոհամակարգերից մեկը պաշտպանելու գործնական եղանակներ։
Find out more
EU4Sevan+ եւ EU4Green Recovery East ծրագրերը նշել են Սեւանա լճի օրը նյութն առաջինը հրապարակվել է EU NEIGHBOURS east կայքում։